"گیرفان هاووڵاتی چارەسەر نییە".. توڕەیی پەرلەمانی لە بڕیار بەرزکردن نرخ دۆلار
شەفەق نیوز- بەغداد
سەرۆک فراکسیۆن نەهج نیشتمانی، حەسەن ئەسەدی، ئمڕوو چوارشەممە، داوا لە حکومەت کرد لە بڕیار بەرزکردن نرخ دۆلار پاشگەز بوودەو و زویوەزوی هەڵوەشنێدەی، وە وریاداریداین لە لبکەفتەیلی لەبان چینەیل جیاواز کۆمەڵگا.
ئەسەدی، لە کۆنگرەیگ رووژنامەوانی کە لەناو باڵەخانەی پەرلەمان وە ئامادەبۊن ئەندامەیل فراکسیۆنەگە کە ئاژانس شەفەق نیوز ئامادەی بۊ، وت کە بڕیار بەرزکردن نرخ دۆلار ئەنجام دەێد وە "فراوانبۊن زەرەدەیلی لەبان چینەیل فراوانیگ لە گەل عراقی"، وە دیاریکردن ئەوەگ کاریگەرییەیلی تەنیا لەبان نەدارەیل و خاوەن داهاتە سنووردارەیل نیەوسێد، بەڵکم دریژەو بوود ئەرا خاوەن داهاتە مامناوەندەیل.
دیاری کرد کە ئەوە واتەی کەفتن مەلیۆنا هاووڵاتییە لەژیر گوشاریگ بژێوی کە پەیوەندیدارە وە هەوەجە بنەڕەتییەیل، و لە وەرینیشیان خوەراک و دەرمان و هەوەجەیل خزمەتگوزارییەیل ترەک.
ئەسەدی، نیگەرانی خوەی لە لیکەفتەیل بڕیارەگە نشان دا، وە هۊرهاوردن ئەوەگ یاوەری بڕیار بەرزەوکردن نرخ دۆلار کرد لە کووتایی ساڵ 2020، و وت کە جیاوازی نرخ لە ناوەین فرووشتەیل بانک ناوەندی و فرووشتەیل بانکە ئەهلییەیل لەو وەختە رەسیە بڕە پۊلەیلیگ گەورا، "کە خەزێنەی گشتی دەوڵەت سوود لەلیان نیەوینن، بەڵکم چگنە قازانجەیلیگ ناشایستە ئەرا خاوەن بانکە ئەهلییەیل و قومارکارەیل وە دراو قورس".
وتیش کە بڕیارەگە هەمیش کاریگەری خەێدە بان جۊلەی هاوردەکردن کەلوپەل و کاڵایەیل کە چنە ناو هەوەجەیل ژیان و ئارامی ئابووری ئەرا بازاڕ ناوخۆیی، وە زیایکردن ئەوەگ کەرتەیل بیناسازی و کەرەستە سەرەتاییەیل کە چنە ناو پیشەسازییەیل و کەرەستەیل خوەراک و دەرمان کاریگەر بوون وە بڕیارەگە و بەهایان بەرزەو بوود، ئەو کارە کە زیای کەێد، وەپەی مەزەنەی، لە رەنج هاووڵاتی عراقی و تەنگەژە ئابوورییەگەی.
ئەسەدی وتیش کە"چارەسەرەیل فرەیگ" هەن کە تۊەنریەێد لەڕییانەو داهاتەیل زیاتر ئەرا خەزینەی گشتی دابین بکریەێد، لەجیای بەرزەوکردن نرخی ئاڵوگۆڕ دۆلار.
پێشنیاز وەدۊاکەفتنیگ جدی کرد ئەرا وەدەسهاوردن داهاتە نانەفتییەیل و گەوراکردنیان، و کەمەوکردن خەرجییە ناپێویستەیل، لەشان وەدویاچگن وە خەرج گرێبەسەیل وەڕێوەبردن نەفت و غاز بەرزەیل، و وەدویاچگن وە گرێبەسەیل موڵەتەیل مۆبایل، کە وت "خەزێنەی گشتی زەرەد لەلیان کەێد وە مدوو نەوین دادپەروەرییان ئەرا دەوڵەت عراقی"، بیجگە لە سەرچەوەیل ترەک.
ئەسەدی دووپات لەبان گرنگی پەلەکردن لە هەڵوەشانن بڕیارەگە کرد، وە وریاداریداین لەوەگ وەردەوامبۊن کارکردن وەپی شایەت ئەنجام بەێد وە جیاوازییەیل گەورایگ لە ناوەین نرخ فەرمی دۆلار و نرخەگەی لە بازاڕە هاوتەریبەیل، و ئەو کاریگەرییەیلە کە لەبانی دروس بوون لەبان نەدارەیل و چینە شکییاگەیل، بیجگە لە دریژەوبۊن گوشارەیل ئەرا چینە خاوەن داهاتە مامناوەندەیل.
بانک ناوەندی عراقی، لە وەختیگ زۊتر لە ئمڕوو چوارشەممە، بڕیار بەرزکردن نرخ دینار لە وەرانوەر دۆلار ئەمریکی باس کرد وە "گامیگ ستراتیژی" ئەرا قایمکردن سەقامگیری دارایی، وە دڵنیاییکردن هاووڵاتییەیل و کەرت ئابووری لە بەسبۊن و هاز یەدەگە بیگانەییەیلی.